Travmaya Duyarlı Yoga

Travmaya Duyarlı Yoga & Mindfulness  methodu benim için son derece kişisel bir önem taşıyor. PTSD  yakından tanıyorum, uzun süreli bir beraberliğimiz oldu. Gayet ciddi düşünüyorduk ki sevgili Bessel van der Kolk ve Travmaya Duyarlı Yoga & Mindfulness  sayesinde beni rahat bırakmaya karar verdi:)

2008’den beri sevgili David Emerson (E-RYT) ile sayısız yazışma ve paylaşım yaparak kendi yoga uygulamalarım için bir temel oluşturmuştum. Sonrasında yine David Emerson ve Dr. Bessel Van Der Kolk’ un çalışmalarını takip etmeye başladım. Bu alanda bolca makale çevirdim ve bir kaynak kitap yazma sürecindeyim. Ayrıca Terapide Travmaya Duyarlı Yoga adlı başvuru kitabını Türkçe’ye çeviriyorum. Yoga eğitmenlik eğitimleri, somatik yaklaşımlar ve fizyoterapistlerin NDTA (Neuro-Developement Treatment Association) eğitimlerinde çevirmen olarak bulunmam bedeni daha iyi anlayabilmek için büyük bir şans oldu.

Nihayet Ekim 2016’da Kripalu Center for Yoga and Wellness’ de düzenlenen Boston Justice Resource Institute’nün TCTSY (Trauma Centered – Trauma Sensitive Yoga) eğitimi için ön koşul olan yoğunlaştırılmış Travma Çalışmaları eğitimimi tamamladım. Boston Justice Resource Institute’de yürütülen bir program olan Travma Merkezi’nin  kurucusu Dr. Bessel van der Kolk ve ekibi ile stress, travma, PTSD, kompleks travma ve post etkileri gibi konularda yapılan son araştırmaları ve sonuçları inceleyip travma tedavisinde etkili tamamlayıcı yöntemler konusunda eğitim aldım. Yine aynı merkezin Travmaya Duyarlı Yoga & Interoceptive Yoga ve Hareket methodunu ve tedaviye etkilerini David Emerson ve Jenn Turner’dan öğrendim.

Travmaya Duyarlı Yoga Methodu Nedir? 
Travma konusunda dünyanın önde gelen otoritelerinden Dr. Bessel Van Der Kolk, yoganın bir tedavi yöntemi olarak uygulanması konusunda uzun yıllardır klinik araştırmalar yapmaktadır. Amerika’da 2003 yılında kurduğu Adalet Araştırma Merkezindeki, Travma Merkezi içinde Travmaya Duyarlı Yoga / Interoceptive Yoga adlı bir program yönetmektedir. Bu program, kompleks travma, travma sonrası stress bozuklukları (post travmatik stres bozuklukları) vb. ile mücadele eden kişilerin tedavileri ve bütüncül iyileşmeleri için zemin oluşturmayı hedefler. Alısılmıs terapi yöntemlerinin yani sıra hasta ile beden ve hareket odaklı çalışılır. Bu çalışmalar yoga ve mindfulness ile sınırlı değildir. (Travma-Dans, Travma-Drama vb )

Dr. Kolk, bu araştırmaya başladığında amacının, travma ve PTSD konusunda uzman olarak, beyindeki uyarılma sistemlerini düzeltirken bireylerin kendilerini bedenleri içinde güvende hissedebilecekleri bir yol bulmak olduğunu söylüyor; Yoganın beyin fonksiyonlarını düzenlediği ile ilgili pek çok yazı okumuştur ama bu alanda güvenilir bir bilimsel araştırma yoktur. Bunun üzerine kendisi bu konuda bilimsel araştırmalar yapar. Dr. Kolk’ın pek çok hekim tarafından gözden kaçırılan çok önemli bir noktanın altını çizer: “PTSD ya da travma sadece geçmişte yaşanılmış kötü bir olay değildir. Bireylerin hormon ve beyin sistemlerini etkiler. Travma mağduru kendi bedeni içinde güvende hissetmez. Bu yüzden birey kendini bedeni içinde güvende hissedinceye kadar, mutlaka psikoterapi beden koordinasyonlu uygulamalarla sürdürülmelidir.” der.

Dr. Kolk kendi deneyimlerini şöyle aktarmaktadır: “PTSD ile mücadele edenler dünyada yollarını kaybetmiş kişilerdir. Bedenleri travmanın yarattığı çevre içinde yaşamaya devam eder. Bizler biyolojik ve nörolojik olarak hayatta kalmaya ve krizle baş etmeye programlı canlılarız; ancak PTSD olanlar için zaman durmuş gibidir. Yaşadıkları anı ya da zamanı algılayamazlar çünkü bedenleri geçmişi tekrar etmektedir. Deneyimledikleri olayın detaylarını, hatta tamamını beyin unutabilir ancak beden, his ve duygusunu unutmaz. Eğer bu kişiler travmaya duyarlı yoga metodunu uygularsa zamanla bedenlerini bugüne taşıyabilir.”

Travma deneyimi olan kişiler için en zorlu iş uyarılmaları kontrol altına almaktır. Bunun da temel yolu meditasyonu öğrenmektir. Ancak meditasyon bu kişiler için çok zordur. O noktaya yavaş yavaş varmak gerekir.  Travmatize olmuş kişilerin hareketleri paralize olmuş gibidir, tekrar hareket etmeyi öğrenmeleri gerekir. Yoga beden ve zihin bütünlüğünü yeniden kazanmak için en iyi yöntemdir. Travma geçmişi olan bireyler reflekslerini ve hareketlerini kontrol etmeyi baştan öğrenmelidirler. Çünkü travma vücutta saklanan duyusal bir bellek oluşturur.

Travmaya Duyarlı Yoga / Interoceptive Yoga & Hareket methodu fiziksel tepkileri yeniden programlamak için bir yol sunar. Dikkatli bir gözlemci yaratarak iç dünyada yaşanan gel gitleri anlamaya ve farkındalık kazanmaya yardımcı olur. Düşünce, duygu, duyu ve dürtüleri anlayabilmek travma tedavisinde iyileşme için en önemli bileşenleridir.
Yoga duygusal ve fizyolojik durumların baştan düzenlenmesine yardımcı olur. Bedenin kendi doğal hareketini yeniden bulmasını sağlar.

Nörolojik olarak yapılan araştırmalar, meditasyonun ve yoganın beyinde yeni sağlıklı hücre oluşturduğu ve yeniden şekillendirerek daha iyi hale getirdiğini ortaya koymuştur. Travmaya Duyarlı Yoga & Mindfulness Uygulamaları öncelikle travma kaynaklı sorunlar yaşayan kişiler için tasarlanmıştır, ancak farklı psikolojik rahatsızlıklar üzerine yarattığı olumlu etkiler halen Travma Merkezi’nde incelenmektedir.

Care for Carers

Yine Dr. Bessel Van Der Kolk’un yürüttüğü bir başka çalışma psikiyatri, nöroloji, onkoloji vb. yoğun strese maruz kalarak hastalara bakım sağlayan profesyonellere ya da insan hakları dernekleri, mülteci destek birimleri, adalet birimlerinde çalışanlara ve yönelik bir Yoga – Hareket & Mindfulness  uygulamasıdır. Care for Carers yani Bakıcılar icin Bakım  profesyonellerin bedensel ve zihinsel olarak rahatlamasına, stresten uzaklaşmasına yardımcı olmayı hedefler. Çalışmalarda dikkat edilen en önemli nokta yoganın bilimsel temellerine dayanarak, uygulayanlar için günlük hayata yansıtabilecekleri ve sürdürebilecekleri bir model oluşturmaktır.

Travma Bilgilendirme Calışmaları ve Travmaya Duyarlı Yoga Turkiye

Travma eğitimime  ve calısmalarıma yurt dısında devam ediyorum. Turkiye’ye geldikçe öğrendiklerimi paylaşıyorum. Travma Bilgilendirme Calışmaları ve Travmaya Duyarlı Yoga Turkiye adında gönüllü bir girişimim var. Bu girişim;

  • TCTSY eğitimi aldığım Boston Travma Merkezi, hocam Bessel van der Kolk’un ve ekibinin çalışmalarını, makalelerini, araştırmalarını gönüllü olarak paylaşma,
  • Travma bilgilendirme, Travmaya Duyarlı Yoga / Interoceptive yoga ve mindfulness eğitimleri
  • Travma Drama (ergenlerle)
  • Interoceptive Hareket terapileri hakkında bilgilendirme ve duyuruları paylaşma amaçlıdır.
Bu bilgilendirme ve eğitim çalışmaları öncelikli olarak,
  • Kompleks Travma
  • TSSB (Travma Sonrası Stres Bozukluğu ya da PTSB)
  • CPTSD (Kompleks Travma Sonrası Stres Bozukluğu)
  • DESNOS (Kompleks Travma ve Aşırı Stres Bozuklukları)
  • DTD (Erken dönem gelişen Travma Bozuklukları)
yaşayan kişiler için tasarlanmış ve tedaviyi destekleyici yöntemler olarak sunulmuştur.
Bunun dışında,
  • Profesyonel terapi hizmeti veren sağlık uzmanlarının interoceptive hareket ve yoga çalışmalarını tedaviye nasıl dahil edebileceklerine yönelik atölyeler,
  • Hareket profesyonellerine ve yoga eğitmenlerine özel travmaya duyarlı yoga eğitimleri,
  • Özellikle ergenlere yönelik Travma- Drama eğitimlerini,
  • Performans Sanatçıları için Travma Calışmaları
  • Profesyonel sağlık/sosyal hizmet sunanların kendilerini korumalarına yönelik Care for Careers uygulamalarını takip edebilirsiniz.
Genel olarak “Trauma Informed” / “Travma – Bilgili” olarak anılan yaklaşımların ; [ Travma Bilgili Ebeveynlik, Travma Bilgili Okul – Öğretmen, Travma Bilgili Gönüllük ve Travma Bilgili Bakım (profesyonel sağlık hizmeti verenler icin), Travma Bilgili Hukuk ] Türkiye’de yaygınlaşmasını amaçlıyorum.
Şimdilerde Amerika DSM’de Mercy Medical Clinic adlı hastanenin Hasta Kabul ve Acil Servisinde travma bilgili bakım / trauma informed care konusunda bir eğitim ve proje yürütüyorum.
Aynı zamanda bir tiyatro sanatçısı olarak, son pedagojik araştırmalar doğrultusunda Türkiye’de ilk olan travma-bilgili çocuk oyunları yazıyorum. Tiyatrohane sahneliyor.
Asıl uzmanlık alanım olan – Sahne / Performans Sanatçıları’na yönelik travma odaklı hareket (kinestetik) üzerine, Boston Universitesi Konservatuarı’nda hem hareket hem de somatik uygulama uzmanı olan Betsy Polatin ile çalısıyorum ve Türkiye’de Tiyatrohane’de atölyeler düzenliyorum.
Travma olgusunda farkındalık yaratarak, travma tedavisine destek oluşurabileceğimizi umuyorum.
Uzm. Ece Turkmut Dere
Reklamlar